تغییر جهت کانادا در قوانین اتانازی
قانون مرگ کمک‌پزشکی (MAID) نخستین بار در سال ۲۰۱۶ در کانادا برای بیمارانی که مرگ آن‌ها «به طور معقولی قابل پیش‌بینی» بود، قانونی شد. با این حال، در سال ۲۰۲۱ و تحت اصلاحات موسوم به لایحه C-7، شرط پیش‌بینی‌پذیر بودن مرگ حذف شد و راه برای توسعه این قانون هموار گردید. بر اساس آن اصلاحات، قرار بود افرادی که رنج‌های طاقت‌فرسا ناشی از بیماری‌های روانی علاج‌ناپذیر را تجربه می‌کنند نیز از مارس ۲۰۲۳ واجد شرایط صادر شدن حکم مرگ خودخواسته شوند.
اجرای این بند جنجالی به دلیل مخالفت‌های گسترده عمومی و عدم آمادگی جامعه پزشکی، ابتدا به سال ۲۰۲۴ و سپس برای بار سوم به مارس ۲۰۲۷ موکول شده بود. اکنون دولت فدرال با خروج کامل از این برنامه، عملاً مسیر این توسعه را مسدود کرده است. شون فریزر در لابی مجلس عوام صراحتاً گفت: «اگرچه اجماع ۱۰۰ درصدی روی این موضوع وجود ندارد، اما ما معتقدیم در شرایط فعلی، این تصمیم درست‌ترین رویکرد ممکن است.»
وقتی پیش‌بینی پزشکان شبیه به «شیر یا خط» است
تصمیم قاطع دولت لیبرال کانادا مستقیماً تحت تأثیر گزارش ویژه کمیته مشترک پارلمان (AMAD) اتخاذ شد که در ژوئن امسال منتشر شده بود. این کمیته پس از ماه‌ها بررسی و شنیدن شهادت‌های پزشکان، روان‌پزشکان و کارشناسان بین‌المللی، توصیه کرد که بیماران روانی باید برای همیشه از این چرخه حذف شوند.
یکی از کلیدی‌ترین و تکان‌دهنده‌ترین شهادت‌ها مربوط به دکتر سونو گِیند، رئیس سابق بخش روان‌پزشکی مرکز علوم بهداشت سانی‌بروک در تورنتو بود. او به نمایندگان پارلمان اعلام کرد که پزشکان در پیش‌بینی اینکه آیا یک بیماری روانی واقعاً «علاج‌ناپذیر» است یا خیر، در کمتر از ۵۰ درصد مواقع درست حدس می‌زنند؛ آماری که او آن را با «شیر یا خط یا تاس انداختن» مقایسه کرد. همچنین رؤسای دپارتمان‌های روان‌پزشکی دانشگاه‌های سراسر کانادا هشدار دادند که گشودن درب‌های MAID به روی مبتلایان به افسردگی شدید، اضطراب، اسکیزوفرنی و سوءمصرف مواد، تلاش‌های ملی برای پیشگیری از خودکشی را کاملاً نابود خواهد کرد.
چالش دسترسی به مسکن و خدمات درمانی به‌جای تزریق مرگبار
بخش دیگری از گزارش‌ها به رفتارهای سوال‌برانگیز و «سهل‌انگارانه» برخی از ارائه‌دهندگان خدمات مرگ خودخواسته اشاره داشت. کارشناسان و منتقدان سیستم هشدار داده بودند که به دلیل ضعف در سیستم رفاهی و درمانی کانادا، طرح MAID عملاً به ابزاری برای پایان دادن به رنج افرادی تبدیل شده است که مشکل اصلی آن‌ها نه بیماری، بلکه عدم دسترسی به مسکن ارزان‌قیمت، فقر مفرط و دوره‌های طولانی انتظار برای دریافت خدمات بهداشت روان است. مارکوس پاولوسکی، نماینده لیبرال مجلس و از روسای این کمیته، تایید کرد که نگرانی‌های جدی درباره سوق داده شدن افراد به سمت مرگ به دلیل کمبودهای حمایتی وجود دارد.
یک پنجره جدید: موافقت با «درخواست‌های پیش‌هنگام» برای آلزایمر
با وجود قفل شدن مسیر اتانازی برای بیماران روانی، دولت فدرال یک بخش جدید و بسیار مهم را به لایحه پاییز خود اضافه کرده است: قانونی کردن «درخواست‌های پیش‌هنگام»
بر اساس این تغییر جدید، شهروندانی که ابتلای آن‌ها به بیماری‌های تحلیل‌برنده مغز مانند آلزایمر یا دمانس (زوال عقل) تشخیص داده می‌شود، می‌توانند زمانی که هنوز صلاحیت عقلی دارند، فرم درخواست مرگ خودخواسته را امضا کنند. این بند به پزشکان اجازه می‌دهد تا در آینده و زمانی که بیمار دیگر توانایی ابراز رضایت نهایی را ندارد، بدون ترس از پیگرد کیفری، به زندگی او پایان دهند.
واکنش‌ها؛ از استقبال تا تهدید به شکایت حقوقی
تصمیم دولت بلافاصله با واکنش‌های دوقطبی مواجه شد. در حالی که محافظه‌کاران پارلمان و انجمن‌های مدافع حقوق معلولان و بیماران از این اقدام به عنوان پیروزی ارزش‌های انسانی یاد کردند، گروه‌های طرفدار اتانازی مانند سازمان «مرگ با عزت کانادا» (Dying with Dignity) به شدت به آن اعتراض کردند. این سازمان مدعی شد که محروم کردن بیماران روانی از حق مرگ خودخواسته، نقض صریح «منشور حقوق و آزادی‌های کانادا» و تبعیض در دسترسی به مراقبت‌های بهداشتی است و پرونده‌های حقوقی خود را علیه دولت در دادگاه‌های فدرال پیگیری خواهد کرد.
طبق آمار رسمی، اتانازی اکنون پنجمین عامل اصلی مرگ‌ومیر در کانادا به شمار می‌رود و از زمان قانونی شدن آن، بیش از ۱۰۰ هزار نفر به این روش به زندگی خود پایان داده‌اند. ترمز دستی که دولت فدرال امروز برای بیماران روانی کشید، قطعاً مسیر این آمار شتابان را تغییر خواهد داد.
منابع:
ارسال نظرات